مطالعات منطقه ای: اسرائیل شناسی و آمریکاشناسی

مطالعات منطقه ای: اسرائیل شناسی و آمریکاشناسی

موازنه سعودی ـ آمریکایی در برابر جمهوری اسلامی ایران: هژمون بالقوه و بالفعل منطقه خلیج فارس

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکترای مطالعات سیاسی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران.
2 استادیار علوم سیاسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
چکیده
خلیج‌فارس منطقه‌ای حیاتی، استراتژیکی و کانون مسئله امنیت منطقه‌ای و بین‌المللی است، بنابراین همواره از اعتبار کلیدی در پهنه سیاست خارجی آمریکا برخوردار بوده است. بعد از انقلاب 1979 ایران، آمریکا به ‌منظور تامین منافع خود از طریق نهادینه‌سازی ارزش‌ها، الگوها و قالب‌های موردنظر خود در منطقه، به همکاری بیشتر با متحد استراتژیک خود، عربستان سعودی، روی آورد. این مقاله با استفاده از چارچوب نظری رئالیست تهاجمی، مبتنی بر این اصل که در نظام بین‌الملل قدرت‌های بزرگ نه‌تنها به فکر افزایش قدرت و امنیت خود هستند بلکه همواره به دنبال کنترل متخاصمان نیز می‌باشند، این امر را توجیه می­کند که آمریکا نیز در بسیاری از موارد کنترل را در چارچوب احاله مسئولیت انجام دهد؛ به همین دلیل برای کنترل ایران به ­عنوان قدرت در حال رشد در منطقه از این راهبرد و موازنه سعودی-آمریکایی بهره می­برد. حال سؤال اصلی این است که آمریکا در مقاطع مختلف چگونه از این راهبرد استفاده کرده است؟ و این راهبرد چه تاثیراتی بر امنیت منطقه خلیج­فارس گذاشته است؟ باتوجه به یافته­های مقاله، موازنه سعودی-آمریکایی در سه مقطع زمانی مورد بررسی قرار گرفته به جز دوره میانی (موازنه سعودی-آمریکایی بعد از یازدهم سپتامبر)، این راهبرد با شیوه­های جدید توسط آمریکا و همکاری عربستان در منطقه در حال اجرا شدن است. در نتیجه این راهبرد  بیش از گذشته باعث تعمیق افتراق و عدم همکاری در میان کشورهای منطقه خواهد شد. روش تحقیق در این مقاله، توصیفی-تحلیلی با استفاده از ابزار کتابخانه ­ای است.
کلیدواژه‌ها